ΑΛΗΘΕΙΑ ΕΣΥ ΤΙ ΞΕΡΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΕΥΡΩΜΠΑΣΚΕΤ ΓΥΝΑΙΚΩΝ;

 

Σε λιγότερο από δύο εβδομάδες θα έχουμε το πρώτο τζάμπολ στο Ευρωμπάσκετ γυναικών 2023. Ισραήλ και Σλοβενία είναι οι οικοδέσποινες του 39ου τουρνουά και μαζί με άλλες 14 ομάδες, ανάμεσα σε αυτές και η Ελλάδα, θα παλέψουν για την κατάκτηση των ευρωπαϊκών σκήπτρων. Κορυφαίες ομάδες και παίκτριες είναι έτοιμες να προσφέρουν μοναδικό θέαμα από τις 15 μέχρι τις 25 Ιουνίου σε Λιουμπλιάνα και Τελ Αβίβ, γράφοντας έτσι ακόμα πιο λαμπρές ιστορίες στη Βίβλο του γυναικείου μπάσκετ και του αθλητισμού.

Αλήθεια, εσύ ήξερες που έλαβε χώρα η πρώτη διοργάνωση; Γνώριζες ότι η πιο επιτυχημένη χώρα του θεσμού δεν υπάρχει πλέον; Αναρωτήθηκες ποτέ ποια ήταν η παρθενική εμφάνιση της Ελλάδας και με ποιες ομάδες θα παίξει φέτος στον όμιλο; Με αφορμή αυτά και άλλα πολλά πάμε να απαντήσουμε σε μερικά ερωτήματα γύρω από το συγκεκριμένο θεσμό.

Η γέννηση του ευρωπαϊκού ονείρου

Ένα χρόνο πριν από την έναρξη του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου διεξήχθη για πρώτη φορά το ευρωπαϊκό πρωτάθλημα μπάσκετ γυναικών στην Ρώμη της Ιταλίας. Σε αυτή την πρώτη απόπειρα για την δημιουργία μίας μεγάλης μπασκετικής διοργάνωση και για τις γυναίκες συμμετείχαν μόλις πέντε χώρες. Αυτές ήταν η οικοδέσποινα Ιταλία, η Λιθουανία, η Πολωνία, η Γαλλία και η Ελβετία. Ο τρόπος διεξαγωγής του συγκεκριμένου τουρνουά θα λέγαμε ότι παρέπεμπε περισσότερο σε ένα μίνι πρωτάθλημα, παρά σε ένα τουρνουά, καθώς δεν υπήρξαν ημιτελικοί και τελικός. Πρωταθλητής θα ανακηρυσσόταν εκείνος που στο πέρας των τεσσάρων αγωνιστικών θα είχε την μεγαλύτερη βαθμολογική συγκομιδή. Πρώτη πρωταθλήτρια Ευρώπης ανακηρύχθηκε τελικά η Ιταλία, με την χώρα της Μεσογείου να κατακτά την πρώτη θέση του ομίλου με τρεις νίκες και μία ήττα στα τέσσερα παιχνίδια που κλήθηκε να δώσει. Την δεύτερη θέση κατέλαβε η Πολωνία και την τρίτη η Λιθουανία. Τα παιχνίδια αυτά αποτελούν ιστορικό γεγονός και την πρώτη προσπάθεια των γυναικών να διατρανώσουν την παρουσία τους και στον ομαδικό αθλητισμό. Δυστυχώς, θα ήταν και τα μοναδικά για αρκετά χρόνια, καθώς η δύνη του επερχόμενου παγκοσμίου πολέμου θα επισκίαζε αυτήν τους την προσπάθειά .

                                                    

Το αφεντικό φάντασμα

Αν σας έλεγαν ότι υπάρχει μία ομάδα η οποία έχει κερδίσει τα 21 από τα 22 τουρνουά στα οποία συμμετείχε με απολογισμό εκατόν πενήντα εφτά νίκες και μόνο δύο ήττες θα το πιστεύατε; Και όμως η Σοβιετική Ένωση κατάφερε να το πράξει αυτό από το 1950, όταν και συμμετείχε για πρώτη φορά στα τελικά ενός ευρωπαϊκού πρωταθλήματος, μέχρι και το 1991 όταν και εμφανίστηκε για τελευταία φορά ως ένα έθνος. 

Η πρώτη ήττα, η οποία της στέρησε και το μοναδικό τρόπαιο από όσα διεκδίκησε, έγινε το 1958 από την Βουλγαρία στα γήπεδα της Πολωνίας. Η Σοβιετική Ένωση προερχόταν από τέσσερις συνεχόμενους τίτλους και φάνταζε το ακλόνητο φαβορί  για την κατάκτηση και αυτού του τουρνουά. Ειδικά οι νίκες της απέναντι σε Γαλλία και Ανατολική Γερμανία με πάνω από 20 πόντους έστελναν ξεκάθαρο μήνυμα υπεροχής κόντρα στους αντιπάλους της. Και όμως μία αγωνιστική πριν από το τέλος του ομίλου που θα έστεφε τον πρωταθλητή ηττήθηκε στην παράταση από την Βουλγαρία με 54-51. Την τελευταία αγωνιστική ο μόνος τρόπος για να ανατραπεί αυτή η κατάσταση ήταν να κερδίσει η Σοβιετική Ένωση την Πολωνία και παράλληλα η βαλκανική χώρα να ηττηθεί από την Τσεχοσλοβακία. Η ίδια μπορεί να κατάφερε να κερδίσει τελικά την Πολωνία με 65-60, όμως το ίδιο έπραξε και η Βουλγαρία, με αποτέλεσμα να στεφθεί εκείνη για πρώτη φορά βασίλισσα της μπασκετικής Ευρώπης. 

Η δεύτερη, αλλά ανόδινη αυτή την φορά, ήττα της ήταν το 1991 στα παρκέ του Ισραήλ από την Γιουγκοσλαβία. Η Σοβιετική Ένωση προερχόταν από τον 20 τίτλο της ιστορίας της και θα ήταν μεγάλο παράσημο για όποια ομάδα κατάφερνε να σπάσει το αήττητο σερί που κράταγε από το 1960. Η Πολωνία αποδείχθηκε χαμηλό εμπόδιο στην πρώτη αγωνιστική των ομίλων και τώρα είχε έρθει η ώρα της Γιουγκοσλαβίας να δείξει αν μπορεί να τα καταφέρει. Το παιχνίδι ήταν ένα από τα πιο δραματικά και πιο αμφίρροπα παιχνίδια στην ιστορία της διοργάνωσης, όμως στο τέλος βρήκε νικήτρια την βαλκανική χώρα με 75-74. Με αυτή την ήττα η Σοβιετική Ένωση κατετάγη δεύτερη στον όμιλό της με αποτέλεσμα να πρέπει να αντιμετωπίσει στους ημιτελικούς την Ουγγαρία. Τελικά, κατάφερε να περάσει το εμπόδιο της χώρας στην οποία είχε στεφθεί για πρώτη φορά πρωταθλήτρια και τώρα για να διατηρήσει τα σκήπτρα της θα έπρεπε να πάρει την ρεβάνς από την Γιουγκοσλαβία. Εκεί, δεν άφησε καμία πιθανότητα στην αντίπαλό της να πιστέψει στην νίκη και με το επιβλητικό 97-84 κατέκτησε το 21ο και τελευταίο της ευρωμπάσκετ.

Η ελληνική παρουσία στα ευρωπαϊκά παρκέ

Η Ελλάδα ξεκίνησε την προσπάθειά της για πρόκριση σε τελική φάση ευρωμπάσκετ από τις αρχές της δεκαετίας του 90΄, χωρίς όμως να καταφέρει κάτι ιδιαίτερο. Μάλιστα, τις περισσότερες φορές κατέληγε στις τελευταίες θέσεις των προκριματικών ομίλων στους οποίους συμμετείχε.  

Η πρώτη της συμμετοχή θα ερχόταν με την αρχή της νέας χιλιετίας και συγκεκριμένα το 2001 στα παρκέ της Γαλλίας. Η γαλανόλευκη σε αυτή την παρθενική της συμμετοχή βρέθηκε σε όμιλο με Ρωσία, Λιθουανία, Ουγγαρία, Σλοβακία και Τσεχία. Η πρόκριση στην επόμενη φάση του τουρνουά μπορεί να μην ήρθε, ωστόσο το αντιπροσωπευτικό μας συγκρότημα κατάφερε στις 18 Σεπτεμβρίου του 2001 να πάρει την πρώτη του νίκη σε Ευρωμπάσκετ κόντρα στην Τσεχία με 72-67.

Δύο χρόνια αργότερα η Ελλάδα θα γινόταν η οικοδέσποινα του τουρνουά, με τα παιχνίδια να λαμβάνουν χώρα σε Πύργο, Πάτρα και Αμαλιάδα. Η εθνική βρέθηκε σε όμιλο με Τσεχία, Γαλλία, Πολωνία, Σερβία και Μαυροβούνιο και Ισραήλ. Για ακόμα μία φορά η ελληνική ομάδα δεν καταφέρνει να περάσει στην επόμενη φάση του τουρνουά, όμως στους αγώνες κατάταξης κατάφερε να τερματίσει στην ένατη θέση, που ήταν και η καλύτερη που είχε κατακτήσει μέχρι εκείνη την στιγμή.

Στα δύο επόμενα τουρνουά(2005 και 2007) η εθνική ομάδα κατάφερε να προκριθεί τόσο στα γήπεδα της Τουρκίας όσο και της Ιταλίας, όμως δεν κατάφερε να ξεπεράσει την επίδοση που πέτυχε στην Ελλάδα κάποια χρόνια πριν. Έπρεπε να έρθει το 2009 και τα γήπεδα της Λετονίας για να γραφτεί η πρώτη χρυσή σελίδα στην ιστορία του γυναικείου μπάσκετ. Με οδηγό την Εβίνα Μάλτση, η οποία είχε 22, 6 πόντους κατά μέσο όρο, η εθνική μας ομάδα κατάφερε να περάσει την πρώτη φάση, όπου βρέθηκε σε όμιλο με την οικοδέσποινα Λετονία, την Πολωνία και την Ουγγαρία. Στην δεύτερη φάση η γαλανόλευκη χρειάστηκε πάλι να περάσει από όμιλο, αυτή την φορά όμως με αντιπάλους την Ισπανία, την Σλοβακία, την Τσεχία, την Λετονία και την Πολωνία. Εκεί της έφτανε απλά μία νίκη για να πάρει την πρόκριση για τα προημιτελικά της διοργάνωσης. Τελικά, κατάφερε να επικρατήσει και πάλι  της  Τσεχίας με 62-45, κάνοντας έτσι κάτι που δεν το είχε καταφέρει ξανά άλλη ελληνική ομάδα. Κορυφαίες εκείνης της μεγάλης νίκης ήταν η Μάλτση(22 πόντοι), η Καλέτζου(7 ασίστ) και η Παπαμιχαήλ(11 ριμπάουντ). Στους οχτώ η αντίπαλος της ελληνικής ομάδας ήταν η Γαλλία. Οι Ελληνίδες παίκτριες πραγματοποίησαν εξαιρετική εμφάνιση κόντρα στις τρικολόρ, όμως στο τέλος ηττήθηκαν με 51-49. Στους αγώνες κατάταξης η Ελλάδα κατάφερε να κερδίσει πρώτα την Σλοβακία(64-59) και ύστερα την Ιταλία(60-56) για να καταλάβει τελικά την πέμπτη θέση στο ευρωμπάσκετ.

Η επόμενη μεγάλη επιτυχία θα ερχόταν το 2017 στα παρκέ της Τσεχίας, όπου η εθνική ομάδα θα κατακτούσε την τέταρτη θέση. Από το 2009 μέχρι το 2017 η Ελλάδα είτε συμμετείχε στα τουρνουά αλλά δεν κατάφερνε να πετύχει κάτι σπουδαίο(2011 και 2015) είτε δεν κατάφερνε να προκριθεί στα τελικά(2013). Στην Πράγα όμως η επιτυχία ξεκίνησε από την κατάκτηση της τρίτης θέσης σε όμιλο με Γαλλία, Σερβία και Σλοβενία που την οδήγησε στα πλέι οφ της διοργάνωσης. Εκεί, κατάφερε να περάσει το εμπόδιο της Ρωσίας, παίζοντας στα προημιτελικά με την Τουρκία. Η ομάδα του Κώστα Κεραμιδά έπαιξε σε εκείνο το παιχνίδι το καλύτερο μπάσκετ που έχουμε δει από ελληνική ομάδα σε τελικά ευρωπαϊκού πρωταθλήματος και πήρε μία εμφατική πρόκριση με 84-55 για τα ημιτελικά της διοργάνωσης. Κάπου εκεί σταμάτησε όμως η πορεία της, καθώς ηττήθηκε στα ημιτελικά από την Γαλλία με 77-55. Τέλος, στο παιχνίδι για την τρίτη θέση γνώρισε ακόμα μία ήττα, αυτή την φορά από το Βέλγιο με 78-45. Παρόλα αυτά, η τέταρτη θέση αποτελεί μέχρι και σήμερα την καλύτερη θέση μας στον συγκεκριμένο θεσμό.

Το 2021 ήταν η τελευταία φορά, μέχρι την φετινή, που η Ελλάδα συμμετείχε στα τελικά ενός Ευρωμπάσκετ χωρίς όμως μεγάλη επιτυχία, καθώς έκανε τρεις ήττες στον όμιλο και αποκλείστηκε από την πρώτη φάση του τουρνουά.

Το παρελθόν συναντά το παρόν με ελπίδα για το μέλλον

Φτάνουμε λοιπόν στο 2023, όπου η εθνική ομάδα με ένα κράμα παλιών και νέων παικτριών θα προσπαθήσει στα παρκέ του Ισραήλ και της Σλοβενίας να φτάσει, με τις οδηγίες του Πέτρου Πρέκα, στην κατάκτηση ενός μεταλλίου. Για να βρεθεί όμως μέχρι εκεί έπρεπε για αρχή να περάσει από προκριματικό όμιλο.

Συγκεκριμένα, η Ελλάδα κληρώθηκε στον έβδομο προκριματικό όμιλο με την Μεγάλη Βρετανία, την Πορτογαλία και την Εσθονία. Η γαλανόλευκη ξεκίνησε τις υποχρεώσεις της στις 11 Νοεμβρίου με μία εκτός έδρας επικράτηση κόντρα στην Μεγάλη Βρετανία με σκορ 73-66, ενώ τρεις μέρες αργότερα κέρδισε στο κλειστό της Ξάνθης και την Πορτογαλία με 64-57. Δέκα μέρες αργότερα επικράτησε πάλι εντός έδρας, αυτή την φορά στο Φαληράκι της Ρόδου, τόσο της Εσθονίας(84-61) όσο και της Μεγάλης Βρετανίας(72-65), κάνοντας έτσι ευκολότερη την υπόθεση πρόκρισής της στα τελικά του Ευρωμπάσκετ. Στα δύο τελευταία παιχνίδια της στα μέσα Φεβρουαρίου, η ελληνική ομάδα ολοκλήρωσε τις υποχρεώσεις της με μία εκτός έδρας ήττα απέναντι στην Πορτογαλία(66-60) και μία εκτός έδρας νίκη κόντρα στην Εσθονία(67-65), καταφέρνοντας έτσι να κατακτήσει την κορυφή του ομίλου της με απολογισμό πέντε νίκες και μία ήττα.

Στα τελικά, οι γαλανόλευκες κληρώθηκαν στον Α' όμιλο(Τελ Αβίβ) με τις Ισπανία, Μαυροβούνιο και Λετονία.  Με τις φούριας ρόχας η εθνική μας ομάδα έχει αγωνιστεί στα τελικά μόλις μία φορά το μακρινό 2009, όπου και ηττήθηκε με 67-48. Αποτελεί μία από τις κραταιές δυνάμεις του ευρωπαϊκού μπάσκετ και μάλιστα μετρά τέσσερις κατακτήσεις, με τελευταία το 2019 στα παρκέ της Λετονίας και της Σερβίας. Δεύτερη είναι η χώρα των Βαλκανιών. Με το Μαυροβούνιο έχουμε συναντηθεί  δύο ακόμα φορές με τις νίκες να είναι μοιρασμένες. Στο Ευρωμπάσκετ του 2015 η ελληνική ομάδα κέρδισε με 76-63, ενώ το 2021 οι Μαυροβούνιες πήραν την ρεβάνς επικρατώντας με 70-55. Τελευταία ομάδα του ομίλου που έχει να αντιμετωπίσει η Ελλάδα είναι η Λετονία. Με την χώρα της Βαλτικής η ελληνική ομάδα έχει αναμετρηθεί τρεις φορές στο παρελθόν και μετράει δύο ήττες και μία νίκη. Οι Λετονές είχαν επικρατήσει το 2005(76-47) και το 2009(70-68), ενώ η γαλανόλευκη είχε πάρει το ροζ φύλλο το 2011 με 67-57.

Η εθνική καλείται να καταλάβει μία από τις τρεις πρώτες θέσεις του ομίλου για να συνεχίσει στην διοργάνωση. Αν καταφέρει μάλιστα να πάρει  την πρώτη θέση θα περάσει κατευθείαν στα προημιτελικά, ενώ σε περίπτωση που τερματίσει δεύτερη ή τρίτη θα παίξει στα πλέι οφ της διοργάνωσης για ένα εισιτήριο που θα οδηγήσει στους οχτώ. Σε περίπτωση που τερματίσει τέταρτη δυστυχώς το ευρωπαϊκό της ταξίδι θα σταματήσει νωρίς και η ελπίδα για κάτι καλό θα μείνει στο Ισραήλ.

Με μια ευχή για την ανώτατη κορυφή

Κλείνοντας, δεν θα ήθελα να αναφερθώ στα τετριμμένα, αλλά θα ήθελα να ευχηθώ στα κορίτσια που θα επιλεγούν τελικά να μας εκπροσωπήσουν σε αυτή την μεγάλη μπασκετική γιορτή να το απολαύσουν και να κάνουν το καλύτερο που μπορούν. Η αξία τους έχει επιβεβαιωθεί και μόνο από το γεγονός ότι έρχονται να παίξουν για το εθνόσημο. Όποια θέση και να καταλάβουν στην διοργάνωση για εμάς θα είναι νικήτριες, γιατί  το νόημα του αθλητισμού δεν είναι τα μετάλλια και η αυτοπροβολή, αλλά η δημιουργία στιγμών  που θα κάνουν αγόρια και κορίτσια να αρχίσουν να ονειρεύονται και να προσπαθούν. Γιατί, όπως λέει και η λαϊκή παροιμία αν σωθεί το παιδί υπάρχει ελπίδα. Για αυτό, αν θες να νιώσεις αυτή την ελπίδα, ψάξε την Ελλάδα μέσα σου και θα την βρεις.